Historie - Landgoed Ennemaborgh 


 

Het prachtige landgoed Ennemaborgh wordt op deze pagina belicht. Vergeet vooral niet om hier eens een wandeling te maken en te genieten van de rust en de natuur. De "Stichting Het Groninger Landschap" beheert vanaf 1965 het landgoed.

 


 

 

De vroegste gegevens over de Ennemaborgh dateren uit de 14e eeuw. De borg had toen aan weerszijden twee torens. Het landgoed is ontstaan door de ontginning van veen en was oorspronkelijk 361 ha. groot. De eerste naam die uit die tijd (1391) opduikt  is die van Sebo Ennema Midwoldani. In de 16e eeuw is het landgoed bewoond door de familie Diurcken. Landgoed EnnemaborghDoor het huwelijk met een dochter van deze familie, kwam het in bezit van de familie Clinge. Toen Anna Maria CIinge in 1681 met Wilhelmus Hora, een zoon van de rijke Mozes Aaron (Hora) trouwde, kwam het landgoed in zijn bezit. Een dochter die uit dit huwelijk werd geboren huwde in 1737 met Wiardus Siccama. Hierdoor ontstond de naam Hora-Siccama. In het midden van de 18e eeuw liet Wilhelmus Hora de torens van de borg slopen en de grachten dichten. Als vesting had de borg zijn functie verloren en er was in die tijd bovendien meer belangstelling voor luxe landhuizen met grote ramen en ruime vertrekken, omgeven door een parkachtige bossen met wandelpaden en vijvers. Hiermee kon je relaties imponeren. Door het grote fortuin dat Wiardus Siccama bezat werd het landbezit flink uitgebreid. Hierna kwam het landgoed in het bezit van een zoon uit het huwelijk van Anna Maria Hora en Wiardus Siccama, namelijk Johan Hora Siccama. Het landgoed, inmiddels reeds 500 ha. groot, beleefde toen haar grootste glorietijd. Na het overlijden van Johan Hora Siccama en z'n vrouw, moest het landgoed worden geveild omdat de kinderen onenigheid hadden. Het landgoed kwam toen in 1817, voor een bedrag van ruim 111.000 gulden, in het bezit van de heren Isašc Teling uit Franeker en J.P. van Beyma uit Weidum die het landgoed door rentmeesters lieten beheren. ArbeidershuisjeHet rentmeestersschap duurde voort tot in de 20ste eeuw. Vanaf 1817 is de echte ontginning van het landgoed begonnen. Er hielpen ook veel ervaren arbeiders uit de VeenkolonieŽn mee. In die tijd werden grote hoeveelheden eiken, acasia's, esdoorn's, wilgen, beuken en sparren omver gehakt en werd er turf gestoken. Direkt bij de venen, achteraan de Hoethslaan, Niesoordlaan, Groeveweg , Zwarteweg en in het Meerland ontstonden toen gehuchten en bouwde men er veenarbeidershuisjes. Sommige van deze huisjes staan er nog, als stille getuigen uit vervlogen tijden. Achter de voormalige strokartonfabriek "de Toekomst" stond in het verleden een stoombaggerpers. Hier sloeg men ook het veengereedschap en de turf op. Veel straatnamen in Midwolda herinneren nu nog aan de verschillende eigenaren van het landgoed "Ennemaborgh". Wat verderop in het oosten werd in dezelfde tijd, gewerkt aan de drooglegging van het Huningameer. Vanaf 1828 had men al watergangen naar het Koediep gegraven en primitieve watermolens geplaatst. Vanaf 1840 werd er echter pas serieus met de bemaling begonnen toen Gedeputeerde Staten toestemming gaf voor de bouw van een watermolen. In 1886 werd het waterschap "Huninga-Meerland" opgericht en werd begonnen aan de bouw van een stoomgemaal die de watermolen, Maya Wildevuurvia een aandrijfas, moest assisteren bij windstil weer. In 1921 werd alles afgebroken en vervangen door een nieuw stoomgemaal. Door de schaarste aan brandstof is er in de Tweede Wereldoorlog nog weer op grote schaal turf afgegraven op de restanten van het veen. Vanaf 1965 is de Ennemaborgh met medewerking van de toenmalige gemeente Midwolda gerestaureerd en voor het publiek opengesteld. Ook het "Koetshuys" is toen gerestaureerd en ingericht als restaurant. De "Stichting Het Groninger Landschap" beheert vanaf 1965 het landgoed. De stichting heeft geprobeerd de Barokstijl uit de 18e eeuw, gekenmerkt door symmetrie en een lange centrale zichtas en de Landschapstijl uit de 19e eeuw, gekenmerkt door bochtige paden, sierlijke vijvers en exotische boomsoorten, zoveel mogelijk te herstellen. Het bos is uitgebreid en er is een recreatieplas en natuurplassen aangelegd. De "Ennemaborg" is ook nog een aantal jaren gebruikt ter voltrekking van huwelijken. Momenteel wordt de borg bewoond door de kunstenares Maya Wildevuur, die er haar atelier heeft. Er is tevens een expositie en er worden schilderijen en antiek verkocht.

 

 

TOP

 


 
Vragen of opmerkingen kunnen worden gezonden naar  info@midwolda.nl.
Copyright © 2017 , Digitale Dorp Midwolda. All rights reserved.

Laatste update: 22 januari 2016