Cultuur - Hinsz-orgel


 

In de dorpskerk in Midwolda bevindt zich een prachtig gerestaureerd Hinsz-orgel. Het Hinsz-orgel in Midwolda is het grootste 18-de eeuwse dorpsorgel van Noord-Nederland. Niet alleen uit Nederland maar uit alle werelddelen komen organisten en liefhebbers naar Midwolda om het orgel te bespelen of te beluisteren. Ieder jaar worden er in de maanden juni tot en met oktober vele concerten op dit pijporgel gegeven.

Dot Hinsz-orgel
Dot Hinsz-orgel in Concert
Dot Dispositie Hinsz-orgel


 

 

 

De dorpskerk in Midwolda bevat een prachtig Hinsz-orgel welke in 1772 door de orgelbouwer Albertus Anthoni Hinsz (1704-1785) is gebouwd. Het orgel is zeer goed bewaard gebleven. Op één na zijn alle registers nog authentiek.
Ieder jaar worden er in de maanden juni tot en met oktober door diverse organisten concerten op dit prachtig klinkend orgel gegeven.

Voor de jaarlijkse orgelconcerten, zie de rubriek
 Actueel-Agendalaan op deze website.

Hinsz-orgel in Midwolda

 

 

Hinsz-orgel Ned. Herv. kerk in Midwolda. Hinsz is geboren in Hamburg (Dld.) en was de meesterknecht van de beroemde orgelbouwer Arp Schnitger. Arp Schnitger overleed in 1719. Na z'n dood zetten zijn zoons de orgelbouw voort. Hinsz trouwde met de weduwe van een zoon van Schnitger. Hij voegde nieuwe elementen toe aan het Schnitger-orgel waardoor die orgels als Hinsz-orgels bekend werden. In 1728 vestigde Hinsz zich als orgelbouwer in Groningen en werd daar gaandeweg toonaangevend op zijn vakgebied. Het eerste Hinsz-orgel werd gebouwd in Zandeweer. Verder bouwde hij, onder meer, orgels in de kerken van Uithuizermeeden, Appingedam, Meeden en Midwolda. 

 

 

De bouw van het Hinsz-orgel in Midwolda is destijds bekostigd door Johan Hora Siccama, de toenmalige bewoner van de Ennemaborgh. Het was een prestigieus project, een groot instrument van wereldklasse werd in de kerk geplaatst om te laten zien hoe rijk en welvarend men was. Het Hinsz-orgel in Midwolda telt 33 registers (2154 pijpen) verdeeld over twee klavieren en een vrij pedaal. De orgelkast en de balgenkamer is gemaakt door Lubbartus Bekenkamp, het snijwerk is van Anthony. Dz. Smit en de beelden zijn gemaakt door B. Kreemer. Op 30 augustus 1772 werd het orgel ingewijd door ds. Wilm Ian van Eerten.  Inscriptie op het orgel

 

 

De orgelkas en de  klavieren. Het pijporgel is in 1972 gerestaureerd door de Fa. Flentrop. Hierbij werd de dispositie hersteld naar de situatie in 1772. Halverwege de jaren tachtig, van de vorige eeuw, werd de gelijkzwevende temperament opnieuw aangebracht. Dit werk werd uitgevoerd door Winold van der Putten uit Finsterwolde, die het orgel in onderhoud heeft. In 2000 is het orgel verder in topconditie gebracht door orgelmaker van der Putten. Hij heeft de mechanieken van het orgel met leer ingevoerd zodat ze niet meer rammelen. De pijpen van de Scherp van het rugpusitief, het enige register dat bij de restauratie in 1972 opnieuw is gemaakt, heeft hij opnieuw geïntoneerd. Voorheen klonk dit register te schel, nu mengt het geluid weer met de klank van de overige pijpen en is dit register weer de klankkroon van het orgel. In 2002 is men begonnen aan de voorbereiding van de restauratie van de tongwerken en de orgelkast. Ondanks de wijzigingen zijn de kerk en het orgel sinds de bouwtijd heel goed bewaard gebleven. Ze vormen een dusdanig bijzondere stilistische eenheid dat de kerk (met het interieur en het orgel) is opgenomen in de lijst van de honderd meest bijzondere Nederlandse kerkelijke monumenten.

 

 

Op 12 mei 2001 is de CD met de titel "Bach in Midwolda" gepresenteerd. Op deze CD bespeeld de organist Stef Tuinstra het Hinsz-orgel. CD Bach in Midwolda.
 

 

 

 

Op 5 juni 2010 is de nieuwste CD met de titel "Hintsorgel - Midwolda" uitgekomen. Organist op de CD is Ludolf Heikens. Hij speelt werken van Bőhm en Bach.

 

 De CD 's kunnen worden besteld bij: Stichting Hintsorgel Midwolda, secr. mw. E. Smits, Tarweveld 2, 9681 GK Midwolda, e-mailadres: smitselly@ziggo.nl.

 

 

TOP

 


 

Hinsz-orgel in Concert

 

Fragmenten van de CD's ter download

U kunt hier twee fragmenten, in stereo, van totaal twee minuten downloaden (1,90 Mb.) van de CD "Bach in Midwolda". Tevens kunt u hier twee fragmenten, in stereo, van in totaal 3 minuten downloaden (2,9 Mb.) van de CD "Hintsorgel - Midwolda." U kunt deze fragmenten afspelen met de bekende Windows Media Player en horen hoe prachtig het Hinsz-orgel klinkt.

 

TOP

 


 

 

 

Het orgel had oorspronkelijk twee tremulanten, maar heeft nu nog één tremulant. De klavieren worden gekoppeld door zogenaamde schuifkoppelingen en hebben een omvang van C-d''', die van het pedaal C-d'. Hieronder is de huidige dispositie vermeld.

 

Manuaal, C-d3 Rugpositief, C-d3 Pedaal, C-d1
Praestant 8' af c1 2 st. Praestant 4' Praestant 8'
Gedackt 16' Fluitdoux 8' Bourdon 16'
Baarpijp 8 Quintadena 8' Gedackt 8'
'Holpijp 8' Holpijp 4' Roerquint 6'
Gemshoorn 4' Qctaav 2' Octaav 4'
Octaav 4' Spitsfluit 2' Nagthoorn 2'
Octaav 2' Nazat 3' Basuyn 16'
Woudfluit 2' Sexquialtera II-III st. Trompet 8'
Quint 3' Scherp IV st. Schalmey 4'
Cornet III st. Disc. Dulciaan 8' Cornet 2'
Mixtuur IV-V st.    
Trompet 8'    
Vox Humana 8'    

 

 

 

TOP

 


 
Vragen of opmerkingen kunnen worden gezonden naar  info@midwolda.nl.
Copyright © 2017 , Digitale Dorp Midwolda. All rights reserved.

Laatste update: 05 januari 2016